Reisverslag Polen 2025 Deel 22

Tags
Zondag 27 april 2025
Op zondagmiddag ben ik in het museum geweest dat gevestigd is op het terrein waar Oskar Schindler vroeger zijn fabriek had staan. Dit museum geeft een overzicht van de situatie in Krakow voor de Joodse inwoners tijdens de Tweede Wereldoorlog en gaat in op de geschiedenis van zijn bedrijf. In 1941 waren de Joden samengedrongen in een ghetto dat op de onderstaande foto te zien is. Op de plattegrond staan een aantal belangrijke gebouwen aangegeven. Verder zijn er vijf ingangen om dit gebied in te komen.



De levensomstandigheden in het Joodse deel van Krakow werden slecht. Met enige regelmaat werden mensen door de Duitsers afgevoerd naar concentratiekampen of zelfs in het ghetto vermoord.



Na deze algemene inleiding in de situatie in Krakow in de oorlog kom je vervolgens in het deel was specifiek over Oskar Schindler ging. Hij was eigenaar van een emaillefabriek. In zijn fabriek werden de Joodse arbeiders op een goede manier behandeld en kregen ook normaal te eten. Op de volgende foto is de bouw van de fabriek te zien. Nadat op 14 maart 1943 het Joodse ghetto van Krakow volledig ontruimd was, kreeg Schindler toestemming om zijn arbeiders zelf te huisvesten op het terrein van de fabriek. De omstandigheden waren hier aanzienlijk beter dan in andere “werkkampen” van de Duitsers.



In een van de ruimtes bevindt zich ook het originele kantoor van Oskar Schindler met het bureau dat hij daadwerkelijk gebruikt heeft. De naam van de film “Schindler’s List” verwijst naar de ongeveer 1200 Joden die door hem gered zijn doordat ze op een lijst gezet zijn zodat ze niet naar een vernietigingskamp werden gestuurd door de Duitsers.



Naast de kantoorruimte van Oskar Schindler is een herdenkingsplek waar de namen staan van alle Joden die door hem gered zijn. Van de buitenkant zie je een rechthoekige ruimte met alleen maar emaille voorwerpen zoals die hier in de fabriek gemaakt werden. Als je binnenin staat, sta je in een cirkel waar de namen van deze mensen op de wand zijn aangebracht.





Hierna gaat het museum weer verder met de algemene geschiedenis over Krakow en de oorlog. Hoewel ik zelf het deel over Oskar Schindler wat groter had verwacht, is het toch absoluut een aanrader om naar deze plek te gaan omdat het een zeer goed beeld geeft van het leven in Krakow tijdens de bezetting door de Duitsers.



In dit museum is er ook aandacht voor Karel Wojtyla, de eerste Poolse paus, die beter bekend is onder de naam Johannes Paulus II. Tijdens de oorlog was hij actief in het ondergrondse culturele leven van de stad Krakow.



Het café aan de Dom Plastykow werd een verzamelplek voor allerlei artiesten in de eerste jaren van de Duitse bezetting. In de praktijk functioneerde het als een plek waar artiesten met weinig geld aan een maaltijd konden komen. Op 16 april 1942 viel de Gestapo het café binnen en voerde alle aanwezigen af. Ze kwamen in Auschwitz terecht waar ze op 27 mei 1942 vermoord werden.



Zoals al eerder aangegeven werd het ghetto van Krakow in maart 1943 opgeheven en verdwenen alle Joodse inwoners richting concentratiekampen. De onderstaande foto staat hier symbool voor en laat achtergebleven spullen zien van de mensen die halsoverkop moesten vertrekken.



In oktober 1942 had Heinrich Himmler het bevel gegeven om alle Joden die voor het Duitse leger werkten in “werkkampen” te stoppen onder verantwoordelijkheid van de SS. In de buurt van Krakow ontstond toen in Plaszow een kamp. Hier kwamen ook een flink aantal Joden terecht na de opheffing van het ghetto.



In het volgende deel van de tentoonstelling zijn wat ruimtes en gebouwtjes weggezet uit de tijd van de oorlog in Krakow, zoals een kapperszaak en een pleintje waarop een aantal wapens uit de oorlog tentoon staan gesteld.







Ook is de ruimte nagemaakt uit het huis van Adam Kowalski waarin hij een aantal Joden verborgen hield. Door een hulporganisatie werden ze voorzien van voedsel. De eigenaar van de woning zorgde er ook voor dat ze een radio hadden. Op deze manier konden ze volgen hoe de oorlog verliep en uiteindelijk het offensief van de Sovjet-Unie richting het westen begon.



Inmiddels ben ik aangekomen in het laatste deel van het museum. Daar is nog een klein stukje dat gaat over de tijd net na de oorlog en bevindt zich een herdenkingsruimte.





Het deel van het terrein waarin zich de daadwerkelijke fabrieken van Schindler bevonden, is op de volgende foto te zien. Dit is niet ingericht als museum maar heeft nu een andere functie gekregen. Je kunt hier wel overheen lopen maar de gebouwen kun je niet bezoeken.



Ook hangen hier een groot aantal foto’s van medewerkers van de fabriek van Oskar Schindler die door zijn toedoen zijn gered.



Hierna kwam ik weer terug in de algemene ruimte van het museum waar zich de ingang bevindt. Hier is ook een kleine algemeen toegankelijke tentoonstelling waar heel in het kort de geschiedenis van Krakow tijdens de Tweede Wereldoorlog wordt verteld. Het schilderij op de volgende foto brengt de actie van de Duitsers tegen de Poolse professoren in beeld, die eerder al aan bod gekomen is in dit reisverslag.



Er is aandacht voor de manier waarop na de oorlog aandacht was voor de gebeurtenissen uit de oorlog. Verder wordt ook ingezoomd op persoonlijke levensverhalen van een aantal mensen die in de oorlog overleden zijn.







Na mijn bezoek aan het museum was het al halverwege de middag en was de wachtrij flink teruggelopen. Als je vooraf een kaartje koopt is er een vast moment dat je in het museum binnen moet zijn, je kunt vervolgens wel zo langs als je wilt in het museum zelf blijven. Er zit dus geen eindtijd aan. Alles samenvattend een interessant museum dat wel meer over de geschiedenis van Krakow in de oorlog ging dan over Oskar Schindler zelf.



Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina

Reactie toevoegen

Filtered HTML