Maandag 28 april 2025
Op deze maandag ben ik vanuit Krakow een dag op en neer geweest naar Oswiecim. Een plaats die beter bekend is onder de Duitse naam Auschwitz. Vanuit het busstation van Krakow dat zich naast het treinstation bevindt, rijdt er gemiddeld elk uur een bus tussen beide plaatsen. Kaartjes kunnen van tevoren online gekocht worden of ter plekke bij de buschauffeur. Het van tevoren kopen van een kaartje is aan te bevelen omdat je daarmee voorrang hebt en het anders maar afwachten is of er nog plek is in de bus.
In ongeveer 1 uur en 25 minuten ben je dan met de bus in Auschwitz. De bus die ik had genomen, vertrok rond 8 uur 40 en kwam iets na 10 uur aan op het terrein van het voormalige concentratiekamp. Hier bevindt zich een enorm parkeerterrein wat geschikt is voor auto’s en bussen. Vanuit Krakow is de bus de handigste optie omdat je letterlijk voor de deur wordt afgezet.
Het terrein zelf is alleen te bezoeken door middel van een rondleiding, waarvoor je online al kaartjes kunt reserveren. De rondleiding zelf duurt ongeveer drie uur. Er is ook een uitgebreidere wetenschappelijke rondleiding, maar mijn ervaring is dat drie uur echt wel voldoende is om een goed beeld te krijgen van de beide plaatsen waar dit voormalige concentratiekamp gevestigd was. Daarnaast is het ook geen prettige plaats om te bezoeken en had ik dus aan een langere rondleiding geen behoefte.
Na een controle van je kaartje kom je in een moderne ruimte terecht waar je kunt wachten tot het moment dat de rondleiding van start gaat. In mijn geval was dit een Engelstalige rondleiding die om 11 uur begon. De grootte van de groep was ongeveer 20 personen en iedereen kreeg een koptelefoon mee zodat de gids ook op iets grotere afstand nog goed hoorbaar is.
De rondleiding start in het oudste deel van Auschwitz, ook wel Auschwitz I genaamd. Vanuit het ontvangstgebouw loop je door een lange open tunnel het terrein van het voormalige concentratiekamp op. Op een aantal grote rechtopstaande stenen staan hier de landen, bedrijven en families vermeld die geld geschonken om deze historische plek te behouden.
Als eerste onderdeel van de rondleiding krijg je in een filmzaal een korte film te zien waarin de geschiedenis van Auschwitz als concentratiekamp verteld wordt.
Nadat de Duitsers in september 1939 Polen waren binnengevallen werd op de plaats waar een Pools garnizoen gevestigd was in 1940 door Heinrich Himmler de opdracht gegeven een concentratiekamp te bouwen. Eerst werden hier vooral Polen gevangengezet. Pas later kwamen hier ook Joodse en andere gevangenen .
Dit deel van het terrein bestaat uit een groot aantal gebouwen met allemaal verschillende functies. Auschwitz I is al een groot gebied en hierdoor kan tijdens de rondleiding maar een deel hiervan bezocht worden. Bij het betreden van het terrein loop je onder een boog door met de tekst “Arbeit macht Frei”, een tekst die in alle voormalige Duitse concentratiekampen is terug te vinden.
Vele honderden gevangenen en krijgsgevangenen uit de Sovjet-Unie werden aan het werk gezet om stenen te hakken voor de uitbreiding van het kamp. Velen zijn hierdoor omgekomen of vermoord door SS wachten of gevangenenopzichters.
Op deze plek in het kamp werden in opdracht van de autoriteiten van het kamp de lichamen van gevangenen weggelegd die gedood waren tijdens een poging tot ontsnapping. De Engelstalige gids, die zelf uit Polen kwam, had een goede uitleg bij de verschillende plaatsen waar de groep stopte en kon ook vragen uit het publiek goed beantwoorden.
Op allerlei plaatsen staan historische foto’s die aangeven wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog op een bepaalde plek in het kamp gebeurde. Hieronder een foto bij de plaats waar het orkest van het kamp marsmuziek speelde zodat de gevangenen geteld konden worden als ze vertrokken om dwangarbeid ter verrichten en later weer terugkwamen in het kamp.
Vanaf 7 oktober 1941 (het moment dat Duitsland aan de Sovjet-Unie de oorlog verklaarde) tot midden maart 1942 zaten Sovjetische krijgsgevangenen in een aantal afgeschermde blokken van het kamp. Van de 10.000 mannen die hier gevangengenomen waren, zijn grote aantal gestorven door ondervoeding, harde arbeid en mishandelingen door de SS. Ook werden ze vermoord met gifgas (Zyklon B) of geëxecuteerd. De overlevenden werden in maart 1942 getransporteerd naar Auschwitz II, dat toen nog in opbouw was.
Een aantal van de gebouwen in Auschwitz I zijn ingericht als tentoonstellingsruimtes. Hier werd dan even gestopt om naar binnen te gaan.
In het eerste gebouw dat bezocht werd, wordt aangegeven waar de mensen (vooral Joden) die in Auschwitz vermoord zijn vandaan kwamen. Het grootste deel uit Hongarije en Polen, maar ook 60.000 Joden uit Nederland. Deze kale feiten worden geïllustreerd door foto’s uit andere concentratiekampen of foto’s waarop razzia’s te zien zijn in verschillende Europese landen.
In een andere ruimte van dit gebouw staat een schaalmodel van de gaskamer en het crematorium dat van maart 1943 tot november 1944 in Auschwitz II – Birkenau in werking was.
Hier ligt ook een flinke verzameling bussen waarin Zyklon B zat, het gifgas, dat gebruikt werd om in de gaskamers mensen te vermoorden.
Een van de meest indrukwekkende plekken in Auschwitz I, is de ruimte waar ruim 2000 kilo haren liggen. Voordat de mensen vergast werden, werden hun haren afgeschoren. Deze haren werden dan weer gebruikt om te verwerken in textiel. De nazi’s hadden dus een pervers systeem ontwikkeld om zelfs nog geld te verdienen aan de overblijfselen van dode mensen. In deze ruimte mochten heel begrijpelijk geen foto’s genomen worden.
Van eind maart 1942 tot midden augustus 1942 waren 10 blokken van Auschwitz I in gebruik als vrouwenkamp. Door middel van een hoge muur waren ze gescheiden van het deel waar de mannen zaten. Hier zaten ruim 17.000 vrouwen uit allerlei landen gevangen. Degene die het overleefden werden in augustus 1942 verplaatst naar Auschwitz II. In een van de gebouwen zijn grote verzamelingen persoonlijke bezittingen van gevangenen te zien zoals brillen.
Maar ook Joodse gebedssjaals, krukken en andere hulpmiddelen van invaliden die ook in Auschwitz vermoord werden, pannen die de gevangenen meenamen als ze naar het kamp gingen en een enorme verzameling schoenen. Ze liggen hier als stille getuigen van al die mensen die hier door de nazi’s machinaal vernietigd zijn.
Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina
Op deze maandag ben ik vanuit Krakow een dag op en neer geweest naar Oswiecim. Een plaats die beter bekend is onder de Duitse naam Auschwitz. Vanuit het busstation van Krakow dat zich naast het treinstation bevindt, rijdt er gemiddeld elk uur een bus tussen beide plaatsen. Kaartjes kunnen van tevoren online gekocht worden of ter plekke bij de buschauffeur. Het van tevoren kopen van een kaartje is aan te bevelen omdat je daarmee voorrang hebt en het anders maar afwachten is of er nog plek is in de bus.
In ongeveer 1 uur en 25 minuten ben je dan met de bus in Auschwitz. De bus die ik had genomen, vertrok rond 8 uur 40 en kwam iets na 10 uur aan op het terrein van het voormalige concentratiekamp. Hier bevindt zich een enorm parkeerterrein wat geschikt is voor auto’s en bussen. Vanuit Krakow is de bus de handigste optie omdat je letterlijk voor de deur wordt afgezet.
Het terrein zelf is alleen te bezoeken door middel van een rondleiding, waarvoor je online al kaartjes kunt reserveren. De rondleiding zelf duurt ongeveer drie uur. Er is ook een uitgebreidere wetenschappelijke rondleiding, maar mijn ervaring is dat drie uur echt wel voldoende is om een goed beeld te krijgen van de beide plaatsen waar dit voormalige concentratiekamp gevestigd was. Daarnaast is het ook geen prettige plaats om te bezoeken en had ik dus aan een langere rondleiding geen behoefte.
Na een controle van je kaartje kom je in een moderne ruimte terecht waar je kunt wachten tot het moment dat de rondleiding van start gaat. In mijn geval was dit een Engelstalige rondleiding die om 11 uur begon. De grootte van de groep was ongeveer 20 personen en iedereen kreeg een koptelefoon mee zodat de gids ook op iets grotere afstand nog goed hoorbaar is.
De rondleiding start in het oudste deel van Auschwitz, ook wel Auschwitz I genaamd. Vanuit het ontvangstgebouw loop je door een lange open tunnel het terrein van het voormalige concentratiekamp op. Op een aantal grote rechtopstaande stenen staan hier de landen, bedrijven en families vermeld die geld geschonken om deze historische plek te behouden.
Als eerste onderdeel van de rondleiding krijg je in een filmzaal een korte film te zien waarin de geschiedenis van Auschwitz als concentratiekamp verteld wordt.
Nadat de Duitsers in september 1939 Polen waren binnengevallen werd op de plaats waar een Pools garnizoen gevestigd was in 1940 door Heinrich Himmler de opdracht gegeven een concentratiekamp te bouwen. Eerst werden hier vooral Polen gevangengezet. Pas later kwamen hier ook Joodse en andere gevangenen .
Dit deel van het terrein bestaat uit een groot aantal gebouwen met allemaal verschillende functies. Auschwitz I is al een groot gebied en hierdoor kan tijdens de rondleiding maar een deel hiervan bezocht worden. Bij het betreden van het terrein loop je onder een boog door met de tekst “Arbeit macht Frei”, een tekst die in alle voormalige Duitse concentratiekampen is terug te vinden.
Vele honderden gevangenen en krijgsgevangenen uit de Sovjet-Unie werden aan het werk gezet om stenen te hakken voor de uitbreiding van het kamp. Velen zijn hierdoor omgekomen of vermoord door SS wachten of gevangenenopzichters.
Op deze plek in het kamp werden in opdracht van de autoriteiten van het kamp de lichamen van gevangenen weggelegd die gedood waren tijdens een poging tot ontsnapping. De Engelstalige gids, die zelf uit Polen kwam, had een goede uitleg bij de verschillende plaatsen waar de groep stopte en kon ook vragen uit het publiek goed beantwoorden.
Op allerlei plaatsen staan historische foto’s die aangeven wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog op een bepaalde plek in het kamp gebeurde. Hieronder een foto bij de plaats waar het orkest van het kamp marsmuziek speelde zodat de gevangenen geteld konden worden als ze vertrokken om dwangarbeid ter verrichten en later weer terugkwamen in het kamp.
Vanaf 7 oktober 1941 (het moment dat Duitsland aan de Sovjet-Unie de oorlog verklaarde) tot midden maart 1942 zaten Sovjetische krijgsgevangenen in een aantal afgeschermde blokken van het kamp. Van de 10.000 mannen die hier gevangengenomen waren, zijn grote aantal gestorven door ondervoeding, harde arbeid en mishandelingen door de SS. Ook werden ze vermoord met gifgas (Zyklon B) of geëxecuteerd. De overlevenden werden in maart 1942 getransporteerd naar Auschwitz II, dat toen nog in opbouw was.
Een aantal van de gebouwen in Auschwitz I zijn ingericht als tentoonstellingsruimtes. Hier werd dan even gestopt om naar binnen te gaan.
In het eerste gebouw dat bezocht werd, wordt aangegeven waar de mensen (vooral Joden) die in Auschwitz vermoord zijn vandaan kwamen. Het grootste deel uit Hongarije en Polen, maar ook 60.000 Joden uit Nederland. Deze kale feiten worden geïllustreerd door foto’s uit andere concentratiekampen of foto’s waarop razzia’s te zien zijn in verschillende Europese landen.
In een andere ruimte van dit gebouw staat een schaalmodel van de gaskamer en het crematorium dat van maart 1943 tot november 1944 in Auschwitz II – Birkenau in werking was.
Hier ligt ook een flinke verzameling bussen waarin Zyklon B zat, het gifgas, dat gebruikt werd om in de gaskamers mensen te vermoorden.
Een van de meest indrukwekkende plekken in Auschwitz I, is de ruimte waar ruim 2000 kilo haren liggen. Voordat de mensen vergast werden, werden hun haren afgeschoren. Deze haren werden dan weer gebruikt om te verwerken in textiel. De nazi’s hadden dus een pervers systeem ontwikkeld om zelfs nog geld te verdienen aan de overblijfselen van dode mensen. In deze ruimte mochten heel begrijpelijk geen foto’s genomen worden.
Van eind maart 1942 tot midden augustus 1942 waren 10 blokken van Auschwitz I in gebruik als vrouwenkamp. Door middel van een hoge muur waren ze gescheiden van het deel waar de mannen zaten. Hier zaten ruim 17.000 vrouwen uit allerlei landen gevangen. Degene die het overleefden werden in augustus 1942 verplaatst naar Auschwitz II. In een van de gebouwen zijn grote verzamelingen persoonlijke bezittingen van gevangenen te zien zoals brillen.
Maar ook Joodse gebedssjaals, krukken en andere hulpmiddelen van invaliden die ook in Auschwitz vermoord werden, pannen die de gevangenen meenamen als ze naar het kamp gingen en een enorme verzameling schoenen. Ze liggen hier als stille getuigen van al die mensen die hier door de nazi’s machinaal vernietigd zijn.
Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina
Reactie toevoegen